VNOTES (Vaginal Natural Orifice Transluminal Endoscopic Surgery), karında kesi yapmadan, vajinal yoldan girilerek gerçekleştirilen kapalı cerrahi bir yöntemdir. Doğal açıklık cerrahisi olarak da bilinir.
Bu teknikte kamera ve özel cerrahi aletler vajina içerisinden yerleştirilir ve ameliyat, içeriden kapalı yöntemle gerçekleştirilir. Karın cildinde herhangi bir kesi veya iz olmadığı için halk arasında “izsiz ameliyat” olarak da adlandırılır.
Uygun seçilmiş hastalarda hem estetik hem de konfor açısından önemli avantajlar sağlayan modern bir cerrahi yaklaşımdır.
VNOTES, karında kesi olmadığı için dışarıdan görünen ameliyat izi bırakmaz ve estetik açıdan konfor sağlar. Küçük kesiler bile olmadığından ameliyat sonrası ağrı genellikle daha azdır ve hastalar daha hızlı mobilize olabilir.
Hastanede kalış süresi çoğu vakada kısalır, günlük hayata dönüş ve iş yaşamına geri dönüş süresi hızlanır. Enfeksiyon riskinin ve karın içi yapışıklık ihtimalinin azalması da yöntemin diğer önemli avantajları arasındadır.
Tüm bunlar, uygun hastalarda VNOTES’i modern ve hasta dostu bir cerrahi alternatif haline getirir.
VNOTES, kadın hastalıkları ve doğum alanında belirli ameliyatlar için kullanılabilen bir yöntemdir. Uygun durumlarda rahim alma ameliyatları (histerektomi), bazı yumurtalık ve tüp ameliyatları ile pelvik taban cerrahilerinde tercih edilebilir.
Vajinal yoldan erişimin uygun olduğu ve kapalı cerrahinin avantajlarından yararlanılmak istenen olgularda iyi bir seçenektir. Hangi hastalarda VNOTES uygulanabileceğine, hastanın anatomisi, rahmin boyutu, eşlik eden hastalıklar ve cerrahın deneyimi göz önüne alınarak karar verilir.
Jinekolojik cerrahide VNOTES ile rahim alma, tüplerin çıkarılması, bazı yumurtalık ameliyatları ve pelvik taban güçlendirme operasyonları yapılabilir.
Özellikle vajinal yoldan erişimi uygun olan, rahim boyutu çok büyük olmayan ve eşlik eden ileri düzey karın içi yapışıklığı bulunmayan hastalarda avantajlıdır. Bu sayede hem vajinal cerrahinin hem de laparoskopik görüntülemenin faydaları bir arada kullanılarak hassas ve izsiz ameliyat imkânı sunulur.
VNOTES ameliyatı genel anestezi altında, yani hasta uyutularak yapılır. Vajina içerisinden rahim ağzına ve gerekli pelvik yapılara ulaşılır, özel bir port sistemi yerleştirilir ve kamera ile cerrahi aletler bu porttan içeriye yönlendirilir.
Cerrah, laparoskopik sistemlere benzer şekilde büyütülmüş görüntü eşliğinde çalışarak rahim, tüpler veya gerekli diğer yapıların cerrahisini gerçekleştirir.
Ameliyat tamamlandığında aletler çıkarılır, vajinal bölgedeki kesiler içeriden kapatılır ve karın cildinde herhangi bir kesi bırakılmamış olur. İşlemin süresi, yapılacak cerrahinin türüne ve hastanın durumuna göre değişir.
VNOTES sonrası iyileşme süreci, klasik açık ameliyatlara göre genellikle daha hızlı ve konforludur. Hastalar çoğu zaman ameliyat sonrası kısa sürede ayağa kalkabilir, hareket edebilir ve hafif günlük aktivitelerine dönebilir.
Vajinal bölgede hafif ağrı, hassasiyet ve birkaç gün sürebilen hafif lekelenme normal kabul edilebilir ve genellikle basit ağrı kesicilerle kontrol altına alınabilir.
Doktorunuzun önerdiği süre boyunca ağır kaldırmamak, yoğun egzersizden kaçınmak ve cinsel ilişkiden uzak durmak iyileşmeyi destekler. Kontrol randevularının aksatılmaması ve beklenmeyen şikâyetlerde hekime başvurulması önemlidir.
Her cerrahi girişimde olduğu gibi VNOTES’te de bazı riskler ve sınırlamalar vardır. Kanama, enfeksiyon, çevre organlarda (mesane, bağırsak, damarlar) yaralanma riski teorik olarak mevcuttur ancak deneyimli ekip ve uygun koşullar ile bu riskler azaltılabilir.
Bazı durumlarda, ameliyat sırasında teknik zorluklar veya beklenmeyen bulgular nedeniyle laparoskopik ya da açık cerrahiye geçiş gerekebilir.
Çok büyük rahimler, ileri derecede endometriozis veya yaygın karın içi yapışıklığı olan hastalarda VNOTES her zaman uygun bir seçenek olmayabilir. Bu nedenle her hasta için yöntem kararı bireysel olarak verilmelidir.
Açık cerrahide karında geniş bir kesi yapılırken, laparoskopide birkaç küçük kesi ile karın içine girilir; VNOTES’te ise karında hiç kesi yapılmadan vajinal yoldan çalışılır.
Bu durum estetik açıdan avantaj sağlarken, kesi kaynaklı ağrı ve yara izi sorunlarını da en aza indirir. Laparoskopik cerrahi gibi VNOTES de büyütülmüş ve net görüntü ile hassas çalışma imkânı sunar, ancak giriş yolu farklıdır.
Hangi yöntemin tercih edileceği hastanın anatomisine, hastalığın türüne, cerrahın deneyimine ve mevcut hastane olanaklarına göre belirlenir.
VNOTES için uygun adaylar; genel sağlık durumu cerrahiye elverişli olan, vajinal erişimi yeterli ve rahim boyutu yönteme uygun olan hastalardır.
Daha önce kapsamlı karın ameliyatları geçirmiş, ciddi yapışıklık şüphesi olan veya ileri derecede pelvik organ sarkması bulunan hastalarda ayrıntılı değerlendirme yapmak gerekir.
Anestezi değerlendirmesi, jinekolojik muayene ve görüntüleme sonuçları sonrası hangi cerrahi yöntemin en güvenli ve etkili olduğuna karar verilir. Her hastada mutlaka VNOTES uygulanması gerekmeyebilir; doğru endikasyon ve merkez seçimi büyük önem taşır.
Ameliyat öncesi dönemde, doktorunuz gerekli kan testleri, görüntüleme incelemeleri ve anestezi değerlendirmelerini planlar. İşlemden önce belirli bir süre aç kalmanız ve bazı ilaçları geçici olarak bırakmanız gerekebilir; bu konuda size özel talimatlar verilir.
Ameliyat sonrası dönemde hijyen kurallarına dikkat etmek, reçete edilen ilaçları düzenli kullanmak ve kontrol randevularını aksatmamak önemlidir. Ateş, şiddetli ağrı, kötü kokulu akıntı veya yoğun kanama gibi beklenmeyen bulgular olursa zaman kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.
VNOTES, karında kesi yapmadan vajinal yoldan gerçekleştirilen, izsiz ameliyat imkânı sunan modern bir kapalı cerrahi yöntemidir. Uygun hastalarda daha az ağrı, hızlı iyileşme, estetik avantaj ve yüksek hasta memnuniyeti gibi önemli faydalar sağlayabilir.
Ancak her cerrahi yöntemde olduğu gibi VNOTES kararı da hastanın bireysel özellikleri ve hastalığın yapısı dikkate alınarak, uzman bir cerrah tarafından verilmelidir. Siz de bu yöntem hakkında daha ayrıntılı bilgi almak ve size uygun olup olmadığını öğrenmek için kadın hastalıkları ve doğum uzmanına başvurabilirsiniz.
