Histeroskopi, rahim içini doğrudan görmeye ve aynı anda tedavi uygulamaya imkân sağlayan, vajinal yoldan yapılan kapalı bir cerrahi yöntemdir.
İnce ve ışıklı bir kamera sistemi (histeroskop) rahim ağzından geçirilerek rahim boşluğuna ilerletilir ve rahim iç tabakası ekrana büyütülmüş şekilde yansıtılır. Bu sayede rahim içinde polip, miyom, perde (septum), yapışıklık veya anormal kanama nedenleri hem ayrıntılı olarak görülür hem de aynı seansta tedavi edilebilir.
Karında kesi olmaması, iyileşme süresinin kısa olması ve pek çok durumda günübirlik uygulanabilmesi histeroskopinin önemli avantajları arasındadır.
Histeroskopi, rahim içinin doğrudan gözle görülmesini sağladığı için tanıda yüksek doğruluk oranı sunar. Aynı işlem sırasında hem tanı koyma hem de polip, küçük miyom, yapışıklık veya perde gibi sorunları tedavi etme imkânı vardır, bu da tekrar tekrar ameliyat olma ihtiyacını azaltır.
İşlem vajinal yoldan yapıldığı için karında kesi olmaz, bu da daha az ağrı, daha hızlı iyileşme ve estetik açıdan daha konforlu bir süreç anlamına gelir. Çoğu histeroskopik girişim aynı gün taburculuğa olanak tanır ve hastalar kısa sürede günlük yaşamlarına geri dönebilir. Dünyanın birçok ülkesinde poliklinik şartlarında lokal anestezi eşliğinde yapılmaktadır.
Histeroskopi, hem tanısal hem de tedavi edici amaçla kullanılabilen bir yöntemdir. Anormal rahim içi kanamaların nedenini araştırmada, rahim içi polip ve submukoz miyomların tedavisinde, rahim içi perdenin (septum) kesilmesinde ve rahim içi yapışıklıkların açılmasında sıkça tercih edilir.
Tekrarlayan düşükler, açıklanamayan infertilite, ultrasonda rahim içinde şüpheli görüntü saptanması ve menopoz sonrası kanama gibi durumlarda da histeroskopi ile rahim içi ayrıntılı biçimde değerlendirilebilir. Hangi hastada histeroskopinin uygun olduğuna, şikâyetler, ultrason bulguları ve genel sağlık durumu birlikte değerlendirilerek karar verilir.
Tanısal histeroskopi, rahim içini detaylı biçimde incelemek ve olası sorunları tespit etmek amacıyla yapılır. Çoğu zaman kısa süren, rahim iç yapısını ve rahim ağzını doğrudan görmeyi sağlayan bir işlemdir. Anormal kanama, tekrarlayan düşük, infertilite veya ultrasonda şüpheli görüntü gibi durumlarda tanı koymaya yardımcı olur.
Gerekli görüldüğünde bu sırada küçük biyopsiler de alınarak patolojik inceleme yapılabilir.
Operatif histeroskopi, tanı konmuş rahim içi sorunların yine histeroskopi eşliğinde tedavi edilmesini amaçlar. Bu işlem sırasında histeroskopun içinden geçen ince cerrahi aletler veya enerji sistemleri kullanılarak polipler, küçük submukoz miyomlar, rahim içi perde ve yapışıklıklar çıkarılabilir ya da düzeltilebilir.
Böylece açık ameliyata ihtiyaç duymadan, rahim yapısını koruyarak tedavi sağlanabilir. Özellikle ileride gebelik planlayan kadınlarda rahim içi şekil bozukluklarının düzeltilmesinde önemli bir rol oynar.
Histeroskopi genellikle ameliyathane koşullarında, sedasyon veya genel anestezi altında yapılır; bazı basit tanısal işlemler hafif anestezi veya lokal yöntemlerle de uygulanabilir.
Vajinadan rahim ağzına ulaşılarak ince bir histeroskop cihazı rahim içine ilerletilir ve rahim iç boşluğu özel sıvılarla hafifçe genişletilerek görüntü netleştirilir. Kamera sayesinde rahim iç duvarı, tüplerin rahme açıldığı bölgeler ve olası lezyonlar ayrıntılı şekilde incelenir.
Operatif işlem yapılacaksa histeroskopun içinden geçirilen ince aletler ile polip, miyom, perde veya yapışıklıklar kontrollü biçimde kesilerek çıkarılır. İşlem süresi yapılacak işleme göre değişmekle birlikte çoğu vakada 15–20 dakika arasında tamamlanır.
İşlem öncesinde detaylı bir öykü alınır, jinekolojik muayene ve ultrason değerlendirmesi yapılır. Gerekli durumlarda kan testleri, pıhtılaşma testleri ve anestezi değerlendirmesi istenebilir.
Çoğu zaman histeroskopi adet kanamasının bitiminden sonraki günlerde, rahim iç tabakasının daha ince olduğu dönemde planlanır; bu, hem görüşü kolaylaştırır hem de tanı doğruluğunu artırır.
Doktorunuz, işlemden önce belirli bir süre açlık olmasını isteyebilir ve düzenli kullandığınız ilaçlar hakkında özel önerilerde bulunabilir.
Histeroskopi sonrası iyileşme süreci genellikle hızlı ve konforludur. İşlemden sonra hafif kramp tarzı kasık ağrısı ve birkaç gün sürebilen hafif vajinal lekelenme görülebilir, bu şikâyetler çoğunlukla basit ağrı kesicilerle kontrol altına alınabilir.
Çoğu hasta aynı gün içinde evine dönebilir ve kısa sürede günlük işlerine geri dönebilir; ancak ağır kaldırmaktan ve yoğun fiziksel aktiviteden birkaç gün kaçınmak faydalıdır. Doktorunuzun önerdiği süre boyunca tampon kullanmamak, vajinal duş yapmamak ve cinsel ilişkiden uzak durmak enfeksiyon riskini azaltmaya yardımcı olur.
Histeroskopi genel olarak güvenli bir yöntemdir ancak her cerrahi işlemde olduğu gibi bazı riskler ve nadir komplikasyonlar görülebilir. Kanama, enfeksiyon, rahim içi tabakada tahriş, çok nadiren rahim duvarında perforasyon (delinme) ve kullanılan sıvılara bağlı sıvı dengesi bozuklukları bunlar arasında sayılabilir.
Bu komplikasyonlar özellikle deneyimli ekip, uygun ekipman ve doğru hasta seçimi ile minimuma indirilebilir. İşlem sonrası şiddetli ağrı, yoğun kanama, kötü kokulu akıntı veya ateş gibi bulgular gelişirse, vakit kaybetmeden doktora başvurulmalıdır.
Histeroskopi, infertilite araştırmasında rahim içi yapıyı değerlendirmek ve gebeliğe engel olabilecek faktörleri belirlemek için önemli bir araçtır. Rahim içinde perde, polip, submukoz miyom veya yapışıklıklar embriyonun tutunmasını zorlaştırabilir veya tekrarlayan düşüklere neden olabilir.
Operatif histeroskopi ile bu yapısal sorunların düzeltilmesi, bazı vakalarda gebelik şansını artırabilir ve yardımcı üreme tedavilerinin başarısını olumlu etkileyebilir. Bu nedenle çocuk sahibi olma planı olan kadınlarda, gerek görüldüğünde histeroskopik değerlendirme ve tedavi önemli bir basamak olabilir.
Aktif pelvik enfeksiyonu olan, şiddetli vajinal enfeksiyon bulguları taşıyan veya henüz değerlendirilmemiş ileri derecede genel sağlık sorunu bulunan hastalarda işlem ertelenebilir.
Gebelik şüphesi olan kişilerde histeroskopi genellikle yapılmaz; önce gebeliğin dışlanması gerekir. Her hasta için karar verilmeden önce detaylı muayene ve tıbbi öykü alınması, en güvenli yaklaşımın belirlenmesini sağlar.
Histeroskopi, rahim içini doğrudan görme ve aynı seansta tedavi etme imkânı sunan, modern ve etkili bir cerrahi yöntemdir. Anormal kanamalar, polipler, submukoz miyomlar, rahim içi perde ve yapışıklıklar gibi pek çok jinekolojik sorunun tanı ve tedavisinde önemli avantajlar sağlar. Karında kesi olmaması, hızlı iyileşme ve yüksek hasta memnuniyeti ile uygun hastalarda hızlı ve etkin bir tedavi seçeneğidir.
Siz de benzer şikâyetler yaşıyorsanız veya rahim içi ile ilgili bir sorun olduğu düşünülüyorsa, histeroskopi hakkında detaylı bilgi almak ve size uygun olup olmadığını öğrenmek için bir kadın hastalıkları ve doğum uzmanına başvurabilirsiniz.
